Jak zmieniał i zmienia się klimat

Jak zmieniał i zmienia się klimat

JAK ZMIENIAŁ I ZMIENIA SIĘ KLIMAT

Klimat Ziemi zmienia się od zawsze — epoki lodowcowe przeplatają się z cieplejszymi okresami.

Wpływają na to m.in. zmiany orbity Ziemi, ruchy płyt tektonicznych, aktywność wulkaniczna i stężenie CO₂ w atmosferze. Dawniej procesy te zachodziły powoli, jednak w ostatnich 150 latach gwałtownie przyspieszyły wskutek działalności człowieka.


Obecnie znajdujemy się w holocenie – najmłodszej epoce geologicznej.

Epoka ta rozpoczęła się wraz z końcem ostatniego zlodowacenia plejstoceńskiego, około 11,7 tys. lat temu. Mimo ocieplenia czapy lodowe i lądolody utrzymywały się jeszcze przez pewien czas. W środkowym holocenie wystąpiło tzw. optimum klimatyczne (okres ocieplenia).

Ostatnie 4–5 tys. lat cechuje stopniowe ochładzanie, związane ze zmianami orbity Ziemi (cykle Milankovicia).

Lata 1300–1850 określa się mianem małej epoki lodowej. Występowały wówczas surowe zimy, częste nieurodzaje oraz rozszerzanie się lodowców. Przyczyn upatruje się m.in. w spadku aktywności słonecznej i erupcjach wulkanów. Okres ten miał znaczący wpływ na życie ludzi, gospodarkę oraz historię Europy.

Uproszczony schemat obiegu węgla w przyrodzie.

Uproszczony schemat obiegu węgla w przyrodzie. Infografika: Joanna Kozek / Wydawnictwo Quercus

 

 

 

Od około 1850 roku klimat Ziemi ulega szybkiemu ociepleniu.

Główną przyczyną jest działalność człowieka, zwłaszcza spalanie paliw kopalnych, które zwiększa stężenie gazów cieplarnianych. Skutkami są m.in. topnienie lodowców, długotrwałe okresy suszy i ekstremalne zjawiska pogodowe, a także zaburzenia funkcjonowania ekosystemów.

Anomalie temperatury powierzchni lądów i oceanów względem okresu 1850–1900

Anomalie temperatury powierzchni lądów i oceanów względem okresu 1850–1900

Anomalie temperatury powierzchni lądów i oceanów względem okresu 1850–1900. Wykres ma obrazować zmianę temperatury globalnej w stosunku do okresu „przedindustrialnego”, który zgodnie z powszechnie używaną (choć niedoskonałą) konwencją jest aproksymowany przez średnią z wielolecia 1850–1900. Anomalie obliczone są względem średniej z wielolecia 1981–2010, a wartość względem okresu przedindustrialnego 1850–1900 obliczono w oparciu o oszacowanie z szóstego raportu IPCC, zgodnie z którym różnica między tymi okresami wynosi 0,69 stopnia Celsjusza (źródło: Wikipedia; PFlorek, Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0).

 

 

 

 

 

 

Średnia temperatura roczna w Polsce w latach 1951–2020 oraz 10-letnia średnia ruchoma temperatury.

Średnia temperatura roczna w Polsce w latach 1951–2020 oraz 10-letnia średnia ruchoma temperatury. Dane do wykresu: IMGW. Infografika: Joanna Kozek / Wydawnictwo Quercus

 


Najważniejsze skutki zmiany klimatu:

• Ekstremalne zjawiska pogodowe
• Zmiany w ekosystemach leśnych
• Wahania poziomu wód gruntowych

Najważniejsze skutki zmiany klimatu

Najważniejsze skutki zmiany klimatu. Infografika: Joanna Kozek / Wydawnictwo Quercus

 

 

 

Więcej o skutkach zmian klimatu dla lasów przeczytasz w poście Skutki zmian klimatu dla przyrody >


TABLICE EDUKACYJNE DLA NADLEŚNICTW, TABLICE LEŚNE NA ZAMÓWIENIE:

Tablice edukacyjne dla nadleśnictwa, rozmiar 120 x 90 cm, 100 x 75 cm lub dowolny rozmiar indywidualny wg zasad Księgi Identyfikacji Lasów Państwowych.

Jak zmienia i zmieniał się klimat. Tablica edukacyjna dla nadleśnictwa

Jak zmienia i zmieniał się klimat. Tablica edukacyjna leśna dla nadleśnictwa, rozmiar 120 x 90 cm, 100 x 75 cm lub dowolny wg zasad Księgi Identyfikacji Lasów Państwowych.

Zmienia się klimat, zmieniają się lasy

Zmienia się klimat, zmieniają się lasy. Tablice edukacyjne leśne dla nadleśnictwa, rozmiar 120 x 90 cm, 100 x 75 cm lub dowolny wg zasad Księgi Identyfikacji Lasów Państwowych.

  • 20.05.2026